Sterlin — Küçük tutarlarda kuru ne belirler?
Bu ölçekte kurun kendisinden çok, işlemin sabit maliyetleri belirleyicidir. Çoğu banka ve döviz bürosu küçük tutarlarda da aynı alış–satış makasını uygular; makas oransal olduğu için tutar küçüldükçe kayıp oransal olarak aynı kalır, ancak minimum işlem ücreti varsa oran hızla büyür.
Kartla yapılan küçük yurt dışı harcamalarında da benzer bir durum vardır: bankanın kendi kuru ve yurt dışı işlem komisyonu birlikte uygulandığı için, birkaç sterlinlık bir harcamanın TL karşılığı buradaki orta kurun bir miktar üzerinde çıkar.
Bu yüzden küçük tutarlarda "hangi kur" sorusunun pratik cevabı genellikle "bankanızın kuru"dur. Buradaki rakam referans noktasıdır, işlem fiyatı değil.
Sterlin kurunu ne hareket ettiriyor?
Bank of England’ın faiz kararları ve Birleşik Krallık enflasyon verisi sterlinin küresel değerini belirler; buradan TL karşılığına yansır.
Sterlin, risk iştahının yüksek olduğu dönemlerde dolar karşısında güçlenme eğilimindedir. Bu da GBP/TRY’nin USD/TRY’den daha sert hareket etmesine yol açar.
Eğitim ve turizm kaynaklı sterlin talebi Türkiye’de mevsimseldir; yaz aylarında ve üniversite kayıt döneminde alıcı tarafı belirgin şekilde artar.
Alış, satış ve efektif kur arasındaki fark
Bir döviz için aynı anda üç ayrı fiyat konuşulur. Döviz alış, bankanın sizden dövizi satın aldığı fiyattır; döviz satış ise size sattığı fiyattır ve her zaman daha yüksektir. Aradaki farka makas denir ve bankanın işlem kârıdır.
Efektif kur nakit para için geçerlidir. Banknotun taşınması, sayılması ve saklanması maliyet doğurduğu için efektif alış kuru döviz alış kurundan biraz düşük, efektif satış kuru ise döviz satış kurundan biraz yüksektir. Hesaptan hesaba yapılan transferlerde efektif değil, döviz kuru uygulanır.
FinMetre’de gösterilen ana fiyat, alış ve satışın ortasındaki orta kurdur. Hesaplamalarınızı bu kurla yapabilirsiniz, ancak gerçek işlemde bankanızın kendi alış veya satış kurunun uygulanacağını unutmayın.
TCMB kuru ne zaman açıklanır?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası gösterge niteliğindeki kurları iş günlerinde saat 15.30 civarında ilan eder ve bu kurlar ertesi iş günü için resmî işlemlerde esas alınır. Fatura, gümrük ve muhasebe kayıtlarında kullanılan kur budur.
Serbest piyasa ise hafta içi neredeyse kesintisiz çalışır. Bu nedenle TCMB kuru ile ekranda gördüğünüz anlık piyasa kuru gün içinde birbirinden ayrışabilir. Hafta sonları ve resmî tatillerde piyasa kapalı olduğu için fiyat sabit kalır.