İçeriğe geç
FinMetre
Giriş
Döviz & Piyasalar•7 dk okuma•Güncelleme: 2026-08-20

Döviz Kurları Nasıl Belirlenir? TCMB Gösterge Kuru, Serbest Piyasa ve Makas

Döviz kurları; arz ve talep dengesi, para politikaları, dış ticaret dengesi ve faiz farkları ile belirlenir. TCMB gösterge kuru ile banka ve serbest piyasa kurları arasındaki farklar ve döviz alım-satımında maliyeti düşürme yolları.

FM

FinMetre

İçerik editoryası

Yayın: 2026-02-15 · Güncelleme: 2026-08-20
Bu konuyla ilgili anında hesaplama yapın:

1. TCMB Gösterge Kuru Nedir ve Nasıl Hesaplanır?

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), her iş günü saat 15:30’da bankalararası piyasada geçen işlemlerin ortalamasını alarak gösterge niteliğinde döviz kurlarını ilan eder. Bu kurlar ertesi gün resmi işlemlerde, gümrük vergilerinde ve şirket bilançolarında değerleme amacıyla kullanılır.

2. Alış Kuru, Satış Kuru ve Efektif Kur Farkı

• Alış Kuru (Bid): Finans kuruluşunun sizden dövizi satın aldığı (sizin TL’ye döndüğünüz) düşük fiyattır.

• Satış Kuru (Ask): Finans kuruluşunun size döviz sattığı yüksek fiyattır.

• Efektif Kur: Nakit (fiziki banknot) döviz işlemlerinde uygulanan kurdur.

4. Çapraz Kur (Cross Rate) Hesaplama Formülü

İki yabancı para biriminin (örneğin Euro ve Dolar) birbirine olan değerine çapraz kur (EUR/USD) denir:

EUR/USD = (1 Euro / TL Kuru) / (1 Dolar / TL Kuru)

Döviz Kurları ve Makas — Kesinti & Dağılım Akış Şeması

Tutarın brütten nete veya yatırımdan nihai kazanca dönüşümündeki yasal kesinti ve getiri adımları.

1
Toplam Brüt Kazanç
Sözleşme Brüt Ücreti
₺100.000
2
SGK & İşsizlik Fonu
%14 SGK + %1 İşsizlik
₺15.000
3
Gelir Vergisi Matrahı
Vergiye Tabi Tutar
₺85.000
4
Kümülatif Gelir Vergisi
%15 / %20 / %27 / %35 / %40
₺12.750
5
Hesaba Yatan Net Tutar
Kullanılabilir Net Nakit
₺72.250
Adım 1 Detayı

Toplam Brüt Kazanç

İşverenle mutabık kalınan toplam brüt tutar veya ilk yatırım anapara büyüklüğü.

Sıkça Sorulan Sorular

Sık sorulan sorular

Bu içerik faydalı oldu mu?

Paylaş

Yasal Dayanak & Kaynakça

  • TCMB Gösterge Nitelikteki Merkez Bankası Kurları
  • Borsa İstanbul Döviz Piyasaları Bülteni

Diğer Finans Rehberleri