1. Gelir Vergisi Dilimi ve Kümülatif Matrah Nedir?
Gelir vergisi dilimi, çalışanın elde ettiği brüt kazançtan SGK işçi payı ve işsizlik sigortası payı düşüldükten sonra kalan "Gelir Vergisi Matrahı"nın yıl boyunca toplanarak tabi olduğu vergi oranı basamağıdır.
Bu toplam tutara "Kümülatif Gelir Vergisi Matrahı" denir. Her takvim yılı başında (1 Ocak) matrah sıfırlanır ve %15 oranındaki ilk vergi diliminden hesaplama başlar.
2. 2026 Yılı Gelir Vergisi Tarifesi ve Oranları
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından her yıl Resmî Gazete’de yayınlanan Gelir Vergisi Genel Tebliği ile ücret gelirlerine uygulanan gelir vergisi tarifesi basamakları belirlenir.
| Gelir Dilimi (Kümülatif Matrah) | Vergi Oranı |
|---|---|
| 190.000 ₺'ye kadar | %15 |
| 190.000 ₺ – 400.000 ₺ | %20 |
| 400.000 ₺ – 1.500.000 ₺ | %27 |
| 1.500.000 ₺ – 5.300.000 ₺ | %35 |
| 5.300.000 ₺ üzeri | %40 |
3. Asgari Ücret Vergi İstisnası Nasıl Uygulanır?
7338 sayılı Kanun ile 1 Ocak 2022 tarihinden itibaren tüm çalışanların aylık brüt ücretinin asgari ücrete kadar olan kısmı gelir vergisi ve damga vergisinden istisna tutulmuştur.
Bu uygulama gereğince; çalışanın hesaplanan gelir vergisinden, o ayki asgari ücretin gelir vergisi tutarı mahsup edilir (düşülür). Aynı şekilde asgari ücrete isabet eden damga vergisi de kesilmez.
4. Maaş Bordrosundaki Yasal Kesintiler ve Oranları
Bir çalışanın brüt maaşından net maaşa ulaşırken sırasıyla şu yasal kesintiler yapılır:
1. SGK İşçi Primi: %14 (Brüt ücret üzerinden, SGK tavanına kadar)
2. İşsizlik Sigortası İşçi Primi: %1 (Brüt ücret üzerinden)
3. Gelir Vergisi: Kümülatif matraha göre %15 ila %40 arasında (Asgari ücret istisnası düşülerek)
4. Damga Vergisi: Binde 7,59 (%0,759) (Asgari ücret istisnası düşülerek)
5. Yıl İçinde Net Maaş Neden Düşer?
Eğer iş sözleşmeniz "Brüt Ücret" üzerinden imzalanmışsa, Ocak ayında aldığınız net maaş ile Eylül veya Ekim ayında aldığınız net maaş aynı kalmaz.
Sebebi: Ocak ayında %15 vergi diliminde başlayan matrahınız aylar geçtikçe birikerek %20 ve %27 dilimlerine girer. Vergi oranı arttıkça maaşınızdan kesilen gelir vergisi yükselir ve net maaşınız azalır.