25.000 TL brüt maaş: Bu brüt maaşta kesintiler nasıl işliyor?
Bu aralıkta net maaşı belirleyen ana kalemler SGK işçi payı, işsizlik sigortası primi ve gelir vergisidir. Asgari ücret düzeyindeki gelirlerde uygulanan vergi ve damga vergisi istisnası, net tutarı belirgin şekilde yukarı çeker.
İstisna sabit bir tutar üzerinden işlediği için, brüt maaş asgari ücrete yaklaştıkça toplam kesinti oranı düşer. Bu, aynı yüzdelik zamların düşük ve yüksek maaşlarda neden farklı hissedildiğinin de sebebidir.
Buradaki hesap yürürlükteki yılın resmî oran ve tutarlarıyla yapılır; bu değerler her yıl ocak ayında değiştiği için eski bir hesabı yeni yıla taşımak yanıltıcı olur.
Brütten nete giderken ne kesiliyor?
Brüt maaştan sırasıyla SGK işçi payı, işsizlik sigortası işçi payı, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir. Geriye kalan tutar net maaştır.
SGK ve işsizlik primleri sabit oranlıdır ve prime esas kazanç tavanına kadar uygulanır. Gelir vergisi ise sabit değildir: yıl içinde biriken kümülatif matraha göre dilim yükselir.
Asgari ücret düzeyindeki gelir için uygulanan vergi ve damga vergisi istisnası tüm ücretlilere yansır ve net maaşı yukarı çeker.
Aynı brütle net maaş neden yıl içinde düşüyor?
Gelir vergisi kümülatif matrah üzerinden hesaplandığı için, yıl boyunca kazandığınız toplam arttıkça bir üst dilime geçilir ve aynı brüt maaştan daha fazla vergi kesilir.
Bu yüzden ocak ayındaki netiniz ile yılın sonundaki netiniz, brütünüz hiç değişmese bile farklıdır. Yıllık maaş projeksiyonu aracı bu düşüşün hangi ayda başlayacağını gösterir.
İş görüşmelerinde konuşulan net rakamın hangi aya ait olduğunu netleştirmek bu nedenle önemlidir; yıllık ortalama net, ocak netinin altındadır.